Każdy człowiek jest wezwany do świętości a w osiągnięciu jej pomocne są cnoty, stałe skłonności do czynienia dobra. Cnota czystości jest jedną z tych sprawności, które przybliżają nas do osiągnięcia doskonałości w Chrystusie. Także małżonkowie przygotowywani w okresie narzeczeństwa przez czystość przedmałżeńską wezwani są do realizowania tej cnoty w życiu małżeńskim.
W małżeństwie czystość wyraża się we właściwym ukierunkowaniu popędu płciowego. Również od małżonków wymaga to umiejętności samoopanowania /1/, by naturalne popędy zostały skierowane ku właściwemu celowi. Celem tym jest zjednoczenie, okazanie miłości oraz prokreacja. Czystość małżeńska ma charakter szczególny jest ona bowiem ukierunkowana na zjednoczenie małżonków, które jest godziwe i święte. W przeciwieństwie do innych stanów, gdzie osoby żyjące samotnie wezwane są do realizowania tej cnoty przez wstrzemięźliwość seksualną, czystość małżeńska jest cnotą, która nadaje właściwy sens zjednoczeniu małżonków w akcie seksualnym /2/. Dzięki praktykowaniu tej cnoty zostaje zachowana pełnia daru, jaki sobie nawzajem małżonkowie ofiarowują we współżyciu.
Specyfika czystości małżeńskiej wypływa z wyjątkowości powołania do małżeństwa. Małżeństwo bowiem „jest jedyną formą więzi mężczyzny i kobiety, gdzie płciowość, jako składnik ich wzajemnej relacji, uzyskuje swój autentycznie ludzki i osobowy charakter, przez umieszczenie jej w kontekście bezinteresownego, całkowitego i nieodwołalnego (bezwarunkowego) daru osób, wyrażającego współodpowiedzialność za pełny sens powołania każdej z osób, jak i samej wspólnoty."/3/ Takie pełne obdarowanie siebie nawzajem przez mężczyznę i kobietę, przez które wyrażona zostaje autentyczna miłość, możliwe jest tylko w małżeństwie. Małżeństwo bowiem pobłogosławione przez Stwórcę w sakramencie staje się miejscem godziwym i świętym, w którym może rozpocząć się nowe życie /4/.
Czystość małżeńska wyraża się zatem w dbałości o to, by każde zbliżenie małżonków było uczciwe i godne /5/, by prawa wpisane przez Stwórcę w naturę człowieka zostały poszanowane. Czystość w małżeństwie powinna zachować podwójny wymiar: jedności i rodzicielstwa /6/. Dzięki takiej postawie małżonkowie mogą stać się prawdziwymi współpracownikami w dziele stworzenia /7/.
Czystość małżonków odzwierciedlająca się w znaku jedności, wyraża się poprzez zasadę personalistyczną /8/. Zasada ta mówi, że osoba jest takim dobrem, iż jedynie właściwym i pełnowartościowym odniesieniem do niej jest miłość. Jak pisał Karol Wojtyła czystość ma za zadnie: „wyzwalać miłość od postawy użycia."/9/ Miłość, będąc afirmacją całej osoby, nie skupia się na przyjemności i egoistycznych pragnieniach, ale szuka dobra współmałżonka. Czystości zatem przeciwstawia się pożądliwość/10/, która redukuje współżycie do wymiaru doznaniowego. Czystość integruje to „co pochodzi ze zmysłowości i z uczuciowości w etycznie pełnowartościowy stosunek osoby do osoby."/11/ Dzięki takiemu całościowemu spojrzeniu na współmałżonka mężczyzna i kobieta stają się jednością, otwartą na przyjęcie nowego życia, które może się zrodzić z ich związku.
Drugim znakiem, przez który odzwierciedla się czystość małżeńska jest rodzicielstwo. W tym wymiarze wyraża się ona poprzez zaakceptowanie i poszanowanie prawdy, że to Bóg jest Dawcą życia oraz poprzez poszanowanie płodności własnej i współmałżonka /12/. Odarcie współżycia małżeńskiego z wymiaru rodzicielstwa jest odarciem go z nadanego mu przez Stwórcę sensu. Małżonkowie mają prawo i obowiązek korzystania z daru własnej płciowości. Mają to czynić w sposób właściwy człowiekowi, w sposób wolny i rozumny. Dlatego poszanowanie daru płodności wyrażać się powinno poprzez odpowiedzialne z niego korzystanie. Odpowiedzialne rodzicielstwo domaga się zapoznania z zasadami dotyczącymi płodności/*13/. Osoby połączone węzłem małżeńskim mają prawo korzystać z praw wpisanych w naturę człowieka, by jak najlepiej wypełnić swoje powołanie.
______________________
[1] Por. KKK 2339.
[2] Por. J. Bajda, Czystość małżeńska, w: Słownik Małżeństwa i Rodziny, red. E. Ozorowski, Warszawa-Łomianki 1999, s. 81.
[3] Por. J. Bajda, Czystość, art. cyt., s. 78.
[4] Por. KDK 48.
[5] Por. Tamże 49.
[6] J. Bajda, Czystość, art. cyt., s. 81.
[7] Por. KDK 50.
[8] Por. J. Bajda, Czystość małżeńska, art. cyt., s. 81.
[9] K. Wojtyła, Miłość i odpowiedzialność, dz. cyt., s. 153.
[10] Por. A. Jaworska, Pożądliwość, w: Słownik Małżeństwa i Rodziny, red. E. Ozorowski, Warszawa-Łomianki 1999, ss. 359-360.
[11] Tamże, s. 137.
[12] Por. Jan Paweł II, Adhortacja Apostolska zadaniach rodziny chrześcijańskiej w świecie współczesnym Familiaris consortio, Wrocław 2000 (dalej skrót FC), 14, 28, 32.
[13] Por. KDK 87.
